اگرچه چین در فناوری خودروهای برقی، باتریها و آمار تولید و فروش پیشتاز بلامنازع جهانی به شمار میرود، اما این برتری در عرصه تاکسیهای خودران یا همان روبوتاکسی به این وضوح دیده نمیشود. در حقیقت، ایالات متحده و چین در یک رقابت تنگاتنگ برای استقرار این فناوری قرار دارند و هیچکدام پیشتازی قاطعی ندارند. مشابه ایالات متحده، در چین نیز سه بازیگر اصلی در حال گسترش آهسته ناوگان و دسترسی خود هستند، هرچند در هر دو بازار، یک شرکت فاصله معناداری از رقبا ایجاد کرده است.
در چین، این رهبر «Apollo Go» متعلق به بایدو (Baidu) است که فعالیت خود را از سال ۲۰۱۹ آغاز کرد. عملیات این شرکت از نظر مقیاس و گستردگی با «Waymo»، رهبر بازار آمریکا، قابل مقایسه است، اما شهرهای بسیار بیشتری را در چین پوشش میدهد. یک گزارش رویترز در دسامبر ۲۰۲۴ اشاره کرد که «حداقل ۱۹ شهر چین در حال اجرای آزمایشهای روبوتاکسی و روبوباس هستند». ناوگان Apollo Go اکنون از مرز هزار دستگاه خودرو عبور کرده و در ۱۶ شهر، از جمله مراکز شهری بزرگ چین و حتی در خارج از کشور مانند ابوظبی و دبی، حضور دارد. این شرکت اخیراً همکاریهایی را با اوبر (Uber) برای ارائه خدمات در آسیا و خاورمیانه و همچنین با لیفت (Lyft) برای توسعه در اروپا (با برنامههایی برای بریتانیا و آلمان در سال ۲۰۲۶) آغاز کرده است. در سهماهه دوم ۲۰۲۵، Apollo Go گزارش داد که دو میلیون و دویست هزار سفر بدون راننده را تکمیل کرده، که نشاندهنده رشد ۱۴۸ درصدی نسبت به سال گذشته و معادل حدود ۱۷۰ هزار سفر در هفته است. این آمار، مجموع سفرهای سالانه تا آن تاریخ را به بیش از ۱۴ میلیون و مسافت پیموده شده ناوگان را به بیش از ۱۲۰ میلیون مایل رساند.
در سوی دیگر، در ایالات متحده، امکان درخواست تاکسی بدون راننده در بخشهایی از پنج شهر و مناطق متروی آنها وجود دارد. بازیگر اصلی، «Waymo»، در حال حاضر در فینیکس (که سرویس در سال ۲۰۲۰ راهاندازی شد)، لس آنجلس، سانفرانسیسکو، آتلانتا و آستین خدمات ارائه میدهد و برنامههای تایید شدهای برای گسترش به واشنگتن دیسی و میامی دارد. طبق گزارش رویترز، تا آگوست امسال، Waymo حدود سه درصد از جمعیت ایالات متحده را پوشش داده است. Waymo در ماه می اعلام کرد که ناوگان آن از ۱,۵۰۰ وسیله نقلیه فراتر رفته و به طور متوسط ۲۵۰ هزار سفر در هفته انجام میدهد. این شرکت قصد دارد تا سال ۲۰۲۶ دو هزار خودروی خودران مبتنی بر جگوار I-Pace را به ناوگان بیافزاید و مشابه رقیب چینی خود، به دنبال گسترش در خارج از ایالات متحده با برنامه راهاندازی در لندن در سال آینده است.
برای درک بهتر مقیاس این دو رهبر بازار، جدول زیر مقایسه مستقیمی ارائه میدهد:
| ویژگی | Waymo (رهبر آمریکا) | Apollo Go (رهبر چین) |
| اندازه ناوگان (تخمینی) | بیش از ۱,۵۰۰ دستگاه | بیش از ۱,۰۰۰ دستگاه |
| سفرهای هفتگی (تخمینی) | حدود ۲۵۰ هزار | حدود ۱۷۰ هزار (بر اساس Q2 ۲۰۲۵) |
| پوشش جغرافیایی | پنج شهر در آمریکا | ۱۶ شهر (عمدتاً در چین و خاورمیانه) |
| مجموع سفرهای ثبت شده | نامشخص | بیش از ۱۴ میلیون (تا Q2 ۲۰۲۵) |
| پلتفرم اصلی خودرو | جگوار I-Pace / کرایسلر پاسیفیکا | Apollo RT6 (سفارشی) |
رقابت در چین تنها به بایدو محدود نمیشود. «Pony.ai»، دومین شرکت بزرگ روبوتاکسی چین، در چهار شهر حضور دارد. در ابتدای ۲۰۲۵، ناوگان آن حدود ۲۵۰ خودرو بود، اما گزارشها حاکی از آن است که قصد دارد تا پایان ۲۰۲۵ این تعداد را به هزار دستگاه و طی سه تا پنج سال آینده به ۱۰,۰۰۰ دستگاه برساند. رتبه سوم در چین متعلق به «WeRide» است که ادعا میکند وسایل نقلیه خودران خود را در بیش از ۳۰ شهر در ده کشور مستقر کرده است. این شرکت با ناوگانی متشکل از بیش از ۷۰۰ روبوتاکسی و بیش از ۱,۵۰۰ وسیله نقلیه خودران، مجوز فعالیت در هفت کشور (از جمله آمریکا و فرانسه) را دارد. نام بزرگ دیگر «AutoX» است که با حمایت علیبابا، اولین سرویس روبوتاکسی بدون راننده ایمنی را در سال ۲۰۲۱ راهاندازی کرد و ادعا نمود در اوایل ۲۰۲۲ ناوگانش از هزار دستگاه فراتر رفته است، اگرچه اطلاعات مشخصی در مورد عملیات فعلی آن کمتر در دسترس قرار دارد.
در آمریکا، بازیگر دوم، «Cruise» متعلق به جنرال موتورز، پس از یک سری حوادث در اکتبر ۲۰۲۳ عملیات خود را متوقف کرد. اگرچه این توقف «موقت» اعلام شد، اما فعلاً از بازی خارج است. با کنار رفتن Cruise، «تسلا» به عنوان اپراتور بعدی مطرح میشود، هرچند عملیات آن در حال حاضر بسیار کوچکتر از Waymo است. تسلا پس از راهاندازی کسبوکار روبوتاکسی خود در ژوئن، اکنون تنها چند ده خودرو (مدل Y) را در مناطق محدودی از آستین و سانفرانسیسکو، عمدتاً به صورت آزمایشی و با راننده ایمنی، اداره میکند. تسلا برنامههای بزرگی برای این سرویس و معرفی «Cybercab» سفارشی خود (با برنامه تولید در سهماهه دوم ۲۰۲۶) دارد. «Zoox» تحت حمایت آمازون نیز با جاهطلبیهای بزرگ وارد شده و اخیراً خدمات خود را در لاس وگاس به صورت آزمایشی (و رایگان) راهاندازی کرده است.
اما این روبوتاکسیها در واقع چه هستند؟ اکثر شرکتها در حال حاضر از خودروهای برقی اصلاحشده و مملو از سنسورها و دوربینها استفاده میکنند. Waymo به خاطر استفاده از جگوار I-Pace و مینیونهای کرایسلر پاسیفیکا شناخته میشود و قصد دارد در آینده به خودروهای Zeekr (زیرمجموعه جیلی) روی آورد. Apollo Go نیز پس از استفاده از نسل پنجم خود (Apollo Moon)، اکنون در حال گذار به مدل سفارشی Apollo RT6 است که ظاهری شبیه به یک کراساوور-مینیون دارد. Pony.ai عمدتاً از مدلهای مبتنی بر تویوتا (مانند مینیون Sienna) با جعبههای سنسور بزرگ روی سقف استفاده میکند. WeRide از یک ون سفارشی به نام GXR با دسترسی آسان (بدون ستون B) رونمایی کرده است. با این حال، آیندهنگرانهترین وسیله نقلیه در حال حاضر متعلق به Zoox است؛ یک “پاد” (pod) روی چرخ که هیچ شباهتی به خودروی سنتی ندارد و فاقد فرمان یا فضای راننده است. در مقابل تمام اینها، رویکرد تسلا قرار میگیرد. خودروهای فعلی (مدل Y) و Cybercab آینده، تنها وسایل نقلیهای در جهان هستند که صرفاً بر دوربینها برای درک محیط تکیه میکنند و برخلاف رقبای مجهز به لیدار و رادار، از این سنسورها استفاده نمیکنند.
در حال حاضر، اگرچه Waymo از نظر اندازه ناوگان بزرگتر از Apollo Go است، اما مجموع بازیگران اصلی چین حضور کلی قویتر و سفرهای ترکیبی بیشتری نسبت به شرکتهای آمریکایی دارند. این رقابت برای تسلط بر بازار جهانی روبوتاکسی بسیار فشرده دنبال میشود و شرکتهای هر دو کشور به دنبال گسترش حضور خود در خارج از مرزها، به ویژه اروپا، هستند؛ بازاری که هنوز رقبای بومی جدی در این سطح ندارد. این تنها آغاز مسابقه روبوتاکسی است که طبق پیشبینی گلدمن ساکس، تا سال ۲۰۳۰ شاهد ورود «چند میلیون» وسیله نقلیه خودران به جادههای جهان خواهد بود که به طور بالقوه ۱۰ درصد از کل فروش خودروهای سواری جدید را تشکیل خواهند داد.
اولین نظر را بنویسید