افت فروش خودروهای برقی در جهان؛ آیا دوران سلطه فناوری خودران فرا می‌رسد؟

انتظار می‌رفت که صنعت خودروسازی آمریکا در این مرحله، گام‌های بلندی را برای حذف تدریجی خودروهای احتراق داخلی برداشته باشد. اغلب خودروسازان فعال در ایالات متحده، بر روی رونق خودروهای برقی تا پایان دهه جاری حساب ویژه‌ای باز کرده بودند تا در دهه ۲۰۳۰، صنعت کاملاً مبتنی بر باتری شود. اما اکنون واضح است که این پیش‌بینی‌ها، به‌ویژه با تغییرات سیاسی و حذف برخی حمایت‌های دولتی، با سرعت مورد انتظار محقق نشده‌اند. در این شرایط و با افت فروش خودروهای برقی، شرکت‌های خودروسازی به دنبال یک وسواس سودآور جدید برای تمرکز هستند و به نظر می‌رسد وسایل نقلیه خودران (AV) همان گزینه جذاب باشند.

تبلیغات ×

در دهه‌ی گذشته، تلاش‌های اولیه در حوزه خودران‌ها برای بسیاری از خودروسازان نتایج درخشانی به همراه نداشت. پروژه Cruise تحت حمایت جنرال موتورز، سرمایه‌های هنگفتی را سوزاند و پروژه‌هایی مانند Argo AI فورد در نطفه از بین رفتند. حتی تسلا، با وجود بهبود مستمر ویژگی‌های اتوپایلت و راه‌اندازی سرویس روبوتاکسی، هنوز به بزرگترین وعده‌های خود دست نیافته است. با این حال، به لطف رونق هوش مصنوعی و افزایش قدرت پردازشی، به نظر می‌رسد شرایط در حال تغییر است. استخدام استرلینگ اندرسون، هم‌بنیان‌گذار استارت‌آپ خودران Aurora و رئیس سابق اتوپایلت در تسلا، توسط جنرال موتورز در اوایل سال جاری، نشانه‌ای از عزم جدی این شرکت برای تقویت بازی فناوری خود، از جمله رانندگی خودکار است. اندرسون با تمرکز بر ایمن‌تر کردن جاده‌ها، این فناوری را “سنگ بنای پورتفولیوی مدرن جنرال موتورز” توصیف کرده است.

اما این چرخش به سمت فناوری خودران، یک دوراهی ذاتی برای خودروسازان سنتی ایجاد می‌کند. به گزارش فایننشال تایمز، غول‌هایی از جنرال موتورز و استلانتیس گرفته تا فولکس‌واگن، در حال رقابت برای توسعه وسایل نقلیه خودران هستند تا با تسلا و رقبای جدید در “مرز بعدی” رشد رقابت کنند. مشکل اینجاست که حاشیه سود در بازار تاکسی‌های اینترنتی بسیار پایین است و مقیاس‌پذیری سرویس روبوتاکسی نیازمند سرمایه‌گذاری کلان، آن هم در زمانی است که صنعت خودرو درگیر هزینه‌های بالای توسعه خودروهای برقی و کاهش سود در بازار چین است. تحلیلگران معتقدند در حالی که خودروسازان نیاز به تولید سود و نقدینگی دارند، غول‌های فناوری تنها به رشد نیاز دارند و بازار آن‌ها را با یک استاندارد قضاوت نمی‌کند. این موضوع به غول‌های فناوری مزیت بزرگی برای پیگیری پروژه‌هایی مانند روبوتاکسی می‌بخشد.

شاید به همین دلیل است که جنرال موتورز تصمیم گرفته است تا بر روی آنچه “خودمختاری شخصی” (Personal Autonomy) می‌نامد، تمرکز کند. این استراتژی به معنای بهبود هرچه بیشتر دستیار رانندگی بزرگراهی بدون دست است و برنامه نهایی، افزودن لیدار برای تبدیل آن به یک سیستم “بدون نیاز به چشم” خواهد بود. این رویکرد، راهکاری منطقی‌تر از راه‌اندازی یک سرویس روبوتاکسی به نظر می‌رسد؛ سرویسی که در مورد پروژه Cruise به یک گودال ۱۰ میلیارد دلاری تبدیل شد و نهایتاً به تعطیلی آن انجامید. جنرال موتورز تنها بازیگر این میدان نیست و سایر خودروسازان بزرگ نیز سرمایه‌گذاری‌های مشابهی را دنبال می‌کنند.

تبلیغات ×

در میانه این تب‌وتاب فناورانه، تسلا با چالشی جدی در زمینه دستگیره‌های درب آینده‌نگر خود مواجه است. سازمان ملی ایمنی ترافیک بزرگراه‌های ایالات متحده (NHTSA) تحقیقات خود را در مورد نقص دستگیره‌های درب تسلا گسترش داده است. این اقدام پس از موج جدیدی از شکایات صورت گرفت که تنها چند روز پس از آغاز تحقیقات اولیه ثبت شدند. دستگیره‌های درب تسلا کاملاً الکترونیکی هستند و هیچ جزء مکانیکی ندارند. این دستگیره‌ها می‌توانند پس از تصادف یا خرابی باتری ۱۲ ولتی از کار بیفتند و در برخی موارد منجر به حبس شدن افراد در داخل خودرو شوند. برخی از مالکانی که شکایت ثبت کرده‌اند، گزارش داده‌اند که سرنشینان محبوس شده، گاهی اوقات کودکان خردسالی بودند که در روزهای گرم در صندلی‌های ایمنی خود گیر افتاده بودند.

در ابتدا، دامنه تحقیقات NHTSA که در سپتامبر آغاز شد، فقط به تسلا مدل Y مدل ۲۰۲۱ محدود بود. با این حال، ظرف ۱۰ روز پس از شروع، دریافت هفت شکایت اضافی باعث شد تا آژانس بررسی “وسایل نقلیه مشابه” را نیز آغاز کند؛ این بدان معناست که اکنون تسلا مدل ۳ مدل‌های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۲ و مدل Y مدل‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۲ نیز تحت بررسی قرار دارند. NHTSA همچنین از تسلا خواسته است تا تعداد شکایات مصرف‌کنندگان مرتبط با این نقص را شفاف‌سازی کند و داده‌های ایمنی مربوط به تصادفات، آتش‌سوزی‌ها، جراحات، تلفات، دعاوی قضایی و دادرسی‌های داوری مرتبط با دستگیره‌های درب خود را تا ۱۰ دسامبر ارائه دهد. این خودروساز اکنون با یک شکایت قضایی در مورد تصادف نوامبر ۲۰۲۴ نیز روبروست که به کشته شدن پنج سرنشین یک تسلا مدل S منجر شد. بر اساس این شکایت، دو سرنشینی که از برخورد اولیه جان سالم به در برده بودند، پس از باز نشدن درهای خودرو، در آتش سوختند. وکیل خانواده قربانیان ادعا می‌کند که “انتخاب‌های طراحی” تسلا برای دستگیره‌های درب، “یک خطر کاملاً قابل پیش‌بینی” ایجاد کرده که منجر به حبس شدن سرنشینان شده است. تسلا پیش از این اعلام کرده بود که به دنبال بازطراحی دستگیره‌های خود است تا کار با آن‌ها در “شرایط اضطراری” آسان‌تر شود.

در سوی دیگر بازار، تویوتا به لطف تمرکز خود بر هیبریدها و همزمان با کاهش تقاضا برای خودروهای برقی، در وضعیت خوبی به سر می‌برد. اما هیچ خودروسازی، حتی با حضور تولیدی گسترده در آمریکا مانند تویوتا، نمی‌تواند از فشار تعرفه‌ها فرار کند. پیش‌بینی می‌شود این خودروساز پرفروش‌ترین جهان، برای سه‌ماهه ژوئیه تا سپتامبر، افت سود ۲۵ درصدی سال به سال را به ۸۶۳.۱ میلیارد ین (۵.۷۲ میلیارد دلار) گزارش دهد. چنین نتیجه‌ای، ضعیف‌ترین عملکرد تویوتا از سه‌ماهه چهارم مالی ۲۰۲۲ خواهد بود. خودروهای هیبریدی ۴۲ درصد از فروش تویوتا و لکسوس را در دوره شش ماهه منتهی به سپتامبر به خود اختصاص دادند، در حالی که سهم خودروهای برقی باتری‌دار کمتر از دو درصد بود.

در نهایت، با وجود تمام این پیشرفت‌ها، یک سوال اساسی مطرح می‌شود: آیا لذت رانندگی در حال از بین رفتن است؟ هنوز چیزی برای دوست داشتن در خودرویی وجود دارد که راننده را به جاده متصل می‌کند؛ فرمان مکانیکی، شیشه‌های دستی و کمترین تعداد نمایشگر ممکن. اما از سوی دیگر، به نظر می‌رسد افراد بیشتری مایل به پرداخت هزینه‌های اشتراک برای سیستم‌هایی مانند Super Cruise جنرال موتورز و BlueCruise فورد هستند. آیا خودروهای راننده‌محور در آینده محکوم به فنا هستند، یا این فناوری‌ها صرفاً ویژگی‌های عالی برای سفرهای طولانی بزرگراهی و سفرهای کوتاه تاکسی‌مانند خواهند بود؟

تبلیغات ×

تبلیغات ×